«محبت نیوز»- ایوان خسرو، معروف به طاق کسرا یا ایوان مدائن، برجستهترین یادگار شاهنشاهی ساسانی است که در تیسفون واقع شده است. تیسفون که در عربی به آن «مدائن» میگویند نزدیک به ششصد سال پایتخت ایران بود. در زمان حمله اعراب به ایران، این کاخ، در قرن هفتم میلادی غارت شد. سپس مدتی از آن به عنوان مسجد استفاده کردند و بعد از مدتی هم کمکم متروکه شد و عجیب تر اینکه دولت عراق تاکنون درخواست ثبت این اثر تاریخی در فهرست میراث جهانی یونسکو را نداده است. بنای تاریخی طاق کسرا سالهاست که در وعده های دو کشور ایران و عراق بلاتکلیف مانده است، هر بار بخشی از آن فرو می ریزد.
حالا با درخواست وزارت فرهنگ عراق در اکتبر ۲۰۲۰ از «بنیاد الف» که نجاتِ بناهای تاریخی درگیرِ جنگ در سراسر دنیا را در اولویت برنامهاش قرار داده و پاسخ به این درخواست از سوی این نهاد بینالمللی، نجاتِ طاق کسرا از ویرانیها به زودی آغاز میشود.
به گزارش ایسنا، با وجود همهی درخواستها برای پیشگام شدن وزارتخانه میراثفرهنگی ایران در زمینهی مطالعه، مرمت و نجات تاق کسرا، اما سرانجام بنیاد «الف» در ژنو راه را برای مرمت تاق کسرا باز کرد و در نخستین قدم اعلام کرده که ۷۰۰ هزار دلار برای مطالعه و نجات این بنای تاریخی هزینه میکند.
این در شرایطی است که معاون میراث فرهنگی وزارتخانه میراث فرهنگی روشِ قانونمند برای حضور تیم ایرانی در طاق کسرا در جنوب بغداد را خواستار است و تاکید دارد که «اگر بخواهند مرمت طاق کسرا به صورت قطعی انجام شود، باید شرایط مهیا شده و آنها به طور رسمی از ما دعوت کنند تا بلافاصله یک تفاهمنامه رسمی امضا شده و پژوهشگران و مرمتگران برای کار به آن منطقه بروند، وگرنه متاسفانه وزارتخانه میراث فرهنگی نمیتواند کاری برای مرمت و ساماندهی تاق کسرا انجام دهد».
نهم بهمنماه (۲۸ ژانویه ۲۰۲۱) بنیاد بینالمللی «الف» در ژنو در بیانیهای رسمی اعلام کرده که با اختصاص مبلغ ۷۰۰ هزار دلار کار مرمت و حفاظت از طاق کسرا را به سرانجام میرساند.
این بنیاد یک ماه پس از درخواست اولیه عراق، یعنی در نوامبر ۲۰۲۰ یک ماموریت ارزیابی حفظِ طاق کسرا را با همکاری دانشگاه پنسیلوانیا انجام داد تا اقدامات فوری برای این بنای تاریخی را تعریف کند و در نهایت با کمک مستندنگاریِ سهبعدی، اسکنهای با رزولوشن بالا از بنا انجام و سنسورهایی برای برررسی ترکهای ایجادشده روی بنا نصب شود.
این بنیاد در بخش دیگری از بیانیه خود آرمان از انجام این کار را اینطور توصیف کرده که «از این میراث جهانی با کمک دوستمان عراق محافظت کنیم» و به برخی از درخواستهایی که برای کمک به نجات طاق کسرا به این بنیاد فرستاده شده اشاره کرده است.
«بنیاد الف» سال ۲۰۱۷ و در پاسخ به تخریب بزرگی که در چند سال گذشته به میراث فرهنگی وارد شده، با آرمان پاسداری از میراث ملموس و ناملموس بنیادگذاری شد و میخواهد پروژههایی را توسط محیطهای آموزشی و موسسههای میراث فرهنگی و انجمنهای بینالمللی به سرانجام برساند. تا امروز نیز ۱۰۰ پروژه در ۲۲ کشور را با اعتباری معادل ۳۵ میلیون دلار به نتیجه رسانده است، اما نکته مهمتر اینکه ۲۸ پروژه از این تعداد از سال ۲۰۱۸ تا امروز در عراق انجام شده و مبلغی حدود ۹/۲ میلیون دلار برای این کشور هزینه کرده است.
