«محبت نیوز»- مستندی تازه از شبکه تلویزیونی آرته (Arte) به تجارت چندمیلیوندلاری طومارهای جعلی کتاب مقدس میپردازد و بر نقش مجموعهداران برجسته در این بازار تمرکز دارد. این فیلم که ۱۱ اگوست از شبکه فرانسوی-آلمانی آرته پخش شد، تقاضای بیسابقه برای آثار باستانی مشابه را بررسی میکند؛ تقاضایی که به ظهور جعلکنندگان حرفهای انجامیده است.
این مستند با عنوان «جاعلان کتاب مقدس»، داستان مجموعهداران ثروتمندی ــ از جمله میلیاردرهای مسیحی، روحانیون و سیاستمداران را روایت میکند که هدف کلاهبرداری قرار گرفتهاند. ژانمیشل دو تاراگون، از مدرسه فرانسوی مطالعات کتاب مقدس و باستانشناسی در اورشلیم، بر اهمیت این طومارها برای جهان مسیحیت تأکید میکند.
خضر بایدون، عتیقهشناس نیز میگوید برخی از این آثار جعلی به قیمت میلیونها دلار فروخته شدهاند. در بخشی از این مستند آمده اسکندر کاندو، دلال فلسطینی آثار باستانی، و پسرش ویلیام نیز از همان ابتدا در مرکز این تجارت قرار داشتند و بهعنوان واسطه میان کاشفان بادیهنشین و خریداران آمریکایی فعالیت میکردند.
فیلم در ادامه به پیشینه تاریخی کشف طومارهای دریای مرده میپردازد. بین سالهای ۱۹۴۷ تا ۱۹۴۹، کرانه باختری تحت کنترل اردن بود و به گفته فیلمسازان، تمام قطعاتی که پس از سال ۱۹۴۷ کشف شدند، از نظر فنی به اردن تعلق داشتند.
ژانباپتیست هامبرت، از مدرسه فرانسوی کتاب مقدس و باستانشناسی در اورشلیم، اظهار میکند که تأسیس اسرائیل به معنای از دست رفتن این دستنوشتهها برای یهودیان بود. با این حال، پس از جنگ ششروزه در سال ۱۹۶۷ و تصرف اورشلیم شرقی از سوی اسرائیل، «قطعاتی که در اختیار مقامهای اردنی بودند، به دست اسرائیل افتادند». مستند این رویداد را «غارت» توصیف میکند، هرچند اشارهای به آغاز جنگ از سوی کشورهای عربی ندارد.
ایرا رابین، پژوهشگر مؤسسه فدرال تحقیقات و آزمایش مواد در برلین، بر اهمیت این طومارها برای هویت یهودی تأکید میکند و میگوید: «این طومارها بخشی از تاریخ ما هستند. برای یهودیان، آنها نمادی از ارتباط زنده با گذشتهاند.»
کلاهبرداری میلیونی از یک مجموعهدار نروژی و موزه کتاب مقدس
بخش نخست مستند به داستان مارتین شوین، تاجر نروژی و صاحب یکی از بزرگترین مجموعههای خصوصی نسخ خطی جهان، اختصاص دارد. او میلیونها دلار برای خرید آثاری پرداخت کرده بود که بعدها متخصصانی مانند مایکل لانگلوآ، ایرا رابین و کیپ دیویس جعلی بودن آنها را تأیید کردند. برآورد میشود شوین بیش از یک میلیون دلار به ویلیام کاندو بابت این آثار جعلی پرداخت کرده باشد.
بخش دوم فیلم به موزه کتاب مقدس در واشنگتن دیسی میپردازد؛ موزهای که با سرمایهگذاری ۷۰۰ میلیوندلاری استیو گرین، تاجر و میلیاردر مسیحی آمریکایی، تأسیس شد. گرین که ثروتش را از فروشگاههای زنجیرهای «هابی لابی» به دست آورده است، تا ۱۰ میلیون دلار برای خرید متون باستانی کتاب مقدس هزینه کرده بود. با این حال، کارشناسان مستقل بهسرعت دریافتند که این طومارها نیز جعلیاند.
موزه کتاب مقدس به اشتباه خود اعتراف کرد و با نصب تابلویی، بازدیدکنندگان را از تردیدها درباره اصالت این آثار آگاه ساخت. مدیریت موزه اعلام کرد: «صداقت یک ارزش کتاب مقدسی است. موزه کتاب مقدس مرتکب اشتباه شد.»
این مستند، با وجود ارائه جزئیات فراوان، از نظر روایت اندکی پیچیده است و بیننده ممکن است گاهی رشته اصلی داستان را گم کند.
