«محبت نیوز»- کارشناسان ترکیه اعلام کردند که قرار است کار مرمت و تقویت گنبد ایاصوفیه آغاز شود که یکی از بزرگترین پروژههای مرمتی است که تاکنون در این بنای ۱۴۸۶ ساله انجام شده است. ایاصوفیه به مدت ۹۰۰ سال بزرگترین کلیسای جامع جهان بود .
مهمت سلیم اوکتن از شورای علمی نظارت بر این پروژه میگوید مرحله جدیدی از مرمت آغاز شده که مهمترین مداخله در بنای ایاصوفیه طی بیش از ۱۵۰ سال گذشته به حساب میآید. در این مرحله از مرمت قرار است در گنبد اصلی و نیمگنبدهای جانبی، قطعات سربی فرسوده برداشته و داربستهای فلزی مقاوم شوند. با این حال در طول این عملیات مسجد همچنان برای عبادت مسلمانان باز خواهد بود.
اوکتن افزود او و تیمش طی سه سال گذشته بهطور فشرده روی مرمت ایاصوفیه و بناهای اطراف آن کار کرده و با توجه به احتمال وقوع یک زلزله شدید در استانبول تمرکز اصلی آنها اکنون بر ایمنی لرزهای ایاصوفیه، منارهها، گنبد اصلی و طاقهای اصلی خواهد بود.
آسنو بیلبان یالچین، مورخ هنر بیزانسی نیز درباره مرمت ایاصوفیه گفت که این روند دشوار خواهد بود و صفحه مهمی در تاریخ ایاصوفیه را باز خواهد کرد، هر چند مرمت سایر بخشهای ساختمان به مدت ۱۰ سال است که در حال انجام است. وی گفت: این ساختمانی پر از شگفتی است، زیرا گاهی اوقات اتفاقات به شکلی که انتظار نداریم رخ میدهند. ما طرحی را (برای مرمت) طراحی و ترسیم میکنیم، اما وقتی شروع میکنیم، ممکن است اوضاع طور دیگری پیش برود.
ایا صوفیه در سال ۵۳۷ میلادی به دستور امپراتور بیزانس، ژوستینین یکم بهعنوان بزرگترین کلیسای آن زمان ساخته شد. ایاصوفیه (که در یونانی به معنی دانایی مقدس است) محل تاجگذاری پادشاهان مسیحی بیزانس بود. پس از تصرف قسطنطنیه توسط ترکها در سال ۱۴۵۳، این بنا توسط عثمانیها به مسجد تبدیل شد.
مصطفی کمال (آتاتورک، پدر ترکیه نوین) در جریان سکولارسازی حاکمیت ترکیه، این مسجد را سال ۱۹۳۴ به موزه تغییر داد.
یکی از بخشهای ایاصوفیه از دهه ۱۹۹۰ برای اقامه نماز باز بود. با این حال، گروههای مذهبی ترکیه سالها خواستار آن بودند که کل ساختمان دوباره مسجد شود. آنها ایاصوفیه را میراث سلطان محمد فاتح میدانند. دادگاه عالی اداری ترکیه در سال ۲۰۲۰ فرمان آتاترک را لغو کرد و اجازه داد ایا صوفیه به مسجد تبدیل شود.
