«محبت نیوز»- در نشست پنجشنبه نهم اسفندماه، با حضور رئیس قوه قضائیه، جمعی از روحانیون، طلاب حوزه علمیه و نمایندگان اقلیتهای مذهبی استان آذربایجان غربی، داریاووش عزیزیان، کشیش کلیسای شرق آشور ارومیه، به نقش برجسته مسیحیان ایران در دوران جنگ ایران و عراق و پس از آن اشاره کرد. وی تأکید کرد که مسیحیان ایران در طول جنگ تحمیلی، دوشادوش هموطنان مسلمان خود، با صمیمیت و ایمان، در دفاع از مرزها و حرمت میهن نقشآفرینی کردهاند.
عزیزیان در سخنان خود گفت: «جامعه مسیحیان ایران در دوران دفاع مقدس، شهدا و جانبازان بسیاری را تقدیم کشور کردند و حتی پس از پایان جنگ نیز در بازسازی و توسعه کشور و مقابله با جنگ نرم دشمنان، با تمام جدیت حضور داشتند».
وی همچنین افزود: «مسیحیان ایران با بهرهگیری از امکانات خود، در برابر توطئههای فرهنگی و روانی دشمن، بهصورت مؤثر عمل کردهاند و نشان دادهاند که همواره در کنار نظام جمهوری اسلامی و مردم ایران هستند».
ابهام در مفهوم مقابله با جنگ نرم
کشیش عزیزیان در سخنان خود از «مقابله مسیحیان با جنگ نرم دشمنان» سخن گفت، اما توضیحی درباره ماهیت این جنگ یا نحوه مشارکت جامعه مسیحیان در خنثیسازی آن ارائه نکرد. این ابهام در حالی است که اصطلاح «جنگ نرم» در گفتمان رسمی حکومت ایران، کمابیش به فعالیتهایی مانند «نفوذ فرهنگی غرب» یا «تضعیف ارزشهای اسلامی» اشاره دارد.
پرسش کلیدی اینجاست: آیا مقصود عزیزیان از این ادعا، همسویی مسیحیان با سیاستهای حکومت در محدودسازی، مانند ممنوعیت بشارت انجیل یا سانسور رسانههای غیردولتی است؟ یا اشاره به نقش جامعه مسیحی در مقابله با تحریمها یا جنگ روانی دشمنان خارجی دارد؟
این عدم شفافیت، در حالی است که خود جامعه مسیحیان ایران بهعنوان یک اقلیت دینی، قربانی اصلی سیاستهای سختگیرانه در حوزههای مختلف فرهنگی و مذهبی بوده است. برای مثال، ممنوعیت انتشار کتاب مقدس به زبان فارسی، محدودیت در برگزاری مراسم عبادی به زبانهای غیرارمنی/آشوری، و فشار بر نوکیشان مسیحی، همگی نشان میدهد که خطقرمزهای حکومتی، حتی وفاداری تاریخی این جامعه را تحتالشعاع قرار داده است.
پس از انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷، ایران شاهد موج گسترده مهاجرت مسیحیان بوده است. جمعیت مسیحیان که پیش از انقلاب بالغ بر ۳۰۰ هزار نفر تخمین زده میشد، امروزه علیرغم افزایش جمعیت ایران، به کمتر از یکسوم این تعداد کاهش یافته است. این مهاجرت گسترده، نتیجه مستقیم محدودیتهای فزاینده و تبعیضهای ساختاری علیه مسیحیان بوده است.
نمایش تبلیغاتی به جای مشارکت واقعی
در بسیاری از موارد، حکومت ایران حضور اقلیتهای دینی نظیر ارامنه و آشوریان را در انتخابات یا مناسبتهای خاص به شکلی برجسته نمایش میدهد. این نمایشها تلاش دارند تصویری از یک جامعه متکثر ارائه کنند و نشان دهند که همه مردم، فارغ از دین و مذهب، در ساختار حکومتی و اجتماعی مشارکت دارند. اما علیرغم این تبلیغات، واقعیت این است که اعضای این جوامع فرصت مشارکت واقعی در سطوح کلان سیاسی و مدیریتی کشور را ندارند. نمایندگان اقلیتهای مذهبی در مجلس شورای اسلامی، با وجود داشتن کرسیهای مشخص، از قدرت تأثیرگذاری محدودی برخوردارند و بسیاری از مناصب کلیدی در ساختار سیاسی و اداری کشور برای آنها غیرقابل دسترس است.
تناقضی آشکار در گفتمان رسمی
سخنان کشیش عزیزیان یادآور نقش تاریخی مسیحیان در ایران است، اما پرسش اساسی همچنان باقی است: آیا این جامعه، با وجود وفاداری تاریخی و مشارکت در دفاع از کشور، از حقوق برابر و آزادیهای اساسی برخوردار است؟
ابهام در تعریف «جنگ نرم» و چگونگی مقابله با آن، تنها یک نمونه از تناقضهای عمیق در گفتمان رسمی است. از یک سو، نظام جمهوری اسلامی بر مشارکت اقلیتها در «جنگ نرم» تأکید میکند، اما از سوی دیگر، کوچکترین فعالیت فرهنگی مستقل این جوامع در تعامل با فارسیزبانان و بهویژه با نوکیشان مسیحی، با موانع جدی امنیتی روبهرو میشود.
نمونه بارز این تناقض، سرنوشت کشیش ویکتور بت تمرز، رهبر سابق کلیسای آشوری ایران است که در سال ۱۳۹۳ به همراه همسرش به اتهام “اقدام علیه امنیت ملی” به ترتیب به ۱۰ و ۵ سال زندان محکوم شدند. کلیسای او تا سال ۱۳۸۷ توسط دولت ایران به رسمیت شناخته شده بود. وی یک کلیسای پنطیکاستی آشوری در شهرآرا تهران را رهبری میکرد، پیش از آنکه به دستور وزارت اطلاعات در اسفند ۱۳۸۷ تعطیل شود. این شهروند مسیحی سالها تحت فشار مداوم وزارت اطلاعات قرار داشت، تنها به این دلیل که در کلیسای خود مراسم را به زبان فارسی برگزار میکرد. یوناتن بتکلیا، نماینده وقت آشوریان در مجلس، تصریح کرد که بسته شدن این کلیسا به دستور دادگاه انقلاب اسلامی صورت گرفته، زیرا مراسم به زبان فارسی و با حضور نوکیشان مسیحی از زمینه اسلام برگزار میکرده است.
