«محبت نیوز» – کلیسای انجیلی و کلیسای گریگوری همدان در وضعیت تأسفآوری قرار دارند که نشانهای از بیتوجهی نگرانکننده مسئولان فرهنگی و تخریب هویت این اماکن مقدس است. کلیسای گریگوری استپانوس مقدس، با قدمتی بیش از سیصد و سی و پنج سال، به عنوان گنجینهای فرهنگی در استان همدان شناخته میشود.
حسن عباسی، خبرنگار و فعال رسانهای، گزارشی درباره تخریب و بیتوجهی به اماکن عبادی مسیحیان در همدان تهیه کرده است که خبرگزاری رکنا به بازتاب آن پرداخته است.
در بخشی از این گزارش آمده است: « نخستین تصویری که به چشم میخورد، خانه کشیشی است که به بوفه فروش صنایع دستی و خوراکی تبدیل شده است. مکانی که زمانی محل زندگی و خدمت یک رهبر مذهبی مسیحی بود، اکنون با چیدمانی غیرمرتبط، نه تنها از اصالت خود فاصله گرفته، بلکه به نمادی از بیتوجهی به معنویت و هویت دینی این بنا تبدیل شده است. وضعیت کلیساها نیز بهتر از خانه کشیش نیست. کلیسای آنجلی (انجیلی) اکنون آتلیه عکاسی شده و صدای فلش دوربینها جای زمزمه دعاها را گرفته است.
کلیسای گریگوری نیز بدون هیچگونه نظارت، راهنما یا مسئول مراقبتی، رها شده است. گردشگران بدون هیچ توضیح یا آگاهی نسبت به ارزش تاریخی و معنوی این مکان، آزادانه وارد میشوند و این وضعیت میتواند به مرور زمان باعث آسیبهای جدی به بنا و فضای آن شود.»
عباسی همچنین اظهار داشته است که سازمان میراث فرهنگی نه تنها برنامهای مشخص برای حفاظت از این مکانها ندارد، بلکه آنها را از صاحبان اصلیشان، یعنی مسیحیان، گرفته و به حال خود رها کرده است. اگرچه در ظاهر موضوع به از بین رفتن یک ساختمان یا تغییر کاربری یک مکان تاریخی مربوط میشود، اما در حقیقت چیزی فراتر از دیوار و آجر در حال نابودی است. هویت فرهنگی و تنوع تاریخی ایران، در کشوری که به واسطه همزیستی مسالمتآمیز ادیان مختلف شناخته شده، چنین رفتاری نشانهای هشداردهنده برای جامعه فرهنگی و تاریخی کشور است. ساختمان کلیساها در ایران، در درجه اول بخشی از میراث فرهنگی ایران و سپس بخشی از میراث مسیحیان ایرانی به حساب میآید.
شایان ذکر است که در چهل و هفت سال گذشته، بسیاری از اماکن و مؤسسات متعلق به مسیحیان، از جمله بیمارستانها، مدارس و کلیساها، مصادره یا تغییر کاربری یافتهاند. کلیساهای پروتستان در ایران با فشار و محدودیتهای فراوانی روبرو بوده و اغلب به تعطیلی کشانده شدهاند. بخش زیادی از این املاک پس از مدتی به مخروبهای تبدیل شده و سرانجام به تصرف نهادهایی چون بنیاد مستضعفان یا ستاد اجرایی فرمان امام درآمدهاند. در حالی که مصادره اموال اقلیتهای دینی به دلیل فعالیتهای مذهبی، نقض مشهود تعهدات بینالمللی ایران تحت «میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی» به شمار میآید. این مسئله، در کنار محدودیتهای موجود برای ترمیم و مرمت کلیساها، عدم ارائه مجوز برای احداث کلیسای جدید و تلاش برای متروکه کردن فضاهای مرتبط با حضور جمعی مسیحیان، زمین را برای کمرنگتر شدن حضور آنها در جامعه فراهم کرده است.
