«محبت نیوز»- معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان اصفهان از ثبت ملی ۹ قبرستان تاریخی ارامنه در غرب این استان خبر داد. این محوطه‌ها که در شهرستان فریدون‌شهر واقع شده‌اند، به دوران صفویه تعلق دارند و از برجسته‌ترین نمادهای زیست تاریخی جامعه ارمنی در فلات مرکزی ایران به شمار می‌روند.
سیدروح‌الله سیدالعسگری روز سه‌شنبه ۱۹ آبان در گفت‌وگو با خبرگزاری ایرنا با اشاره به وسعت آثار تاریخی اصفهان و پرونده‌های در انتظار ثبت، اعلام کرد که برای تسریع این روند، شورای ثبت ملی جلسات خود را در این استان تشکیل داده است. به گفته وی، در کنار ثبت بافت روستاهای «عشین» و «قارنه» و آثاری از دوره‌های ساسانی و معاصر، پرونده این ۹ قبرستان تاریخی ارامنه به دلیل برخورداری از سنگ‌نبشته‌ها و حجاری‌های ارزشمند و منحصربه‌فرد، به تصویب رسید و در فهرست آثار ملی ایران جای گرفت.
گورستان‌های ارامنه منطقه فریدن و فریدون‌شهر، گنجینه‌ای از هویت مذهبی و فرهنگی مسیحیان ایران از زمان اسکان تاریخی آن‌ها به دستور شاه‌عباس صفوی هستند؛ آثاری که بر روی سنگ‌های مزار آن‌ها صلیب‌ها، ابزارهای شغلی و نمادهای مذهبی با خط کهن ارمنی حکاکی شده و بازتاب‌دهنده چند قرن حیات مشترک و تلاش در این پهنه جغرافیایی است.
با این حال، تجربه سال‌های گذشته نشان می‌دهد که «ثبت ملی» در غیاب حفاظت واقعی، سدی در برابر تخریب مکان‌های تاریخی متعلق به مسیحیان نبوده است. در دهه‌های پس از انقلاب، با افزایش فشارهای اجتماعی و مهاجرت گسترده ارامنه، بسیاری از این مناطق از سکنه خالی شدند و آرامستان‌ها در عمل بی‌پناه ماندند؛ فضایی که طی سال‌ها به نبش قبرهای مکرر توسط سودجویان، شکستن سنگ‌مزارها و تخریب نمادهای صلیب انجامیده است. در شرایطی که شمار قابل توجهی از جامعه ارمنی بر اثر تبعیض‌ها ناچار به جلای وطن شده، افزودن نام قبرستانهای تاریخی به سیاهه آثار ملی، بدون بودجه و اراده جدی برای تأمین امنیت آن‌ها، بیش از آنکه راهکاری حفاظتی باشد، اقدامی صوری و ویترینی بر روی کاغذ ارزیابی می‌شود.
