«محبت نیوز»- وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی ایران، ۱۴ ژوئیه با صدور ابلاغیهای رسمی، فهرستی از سازمانهای رسانهای «معاند» را منتشر کرد. این فهرست، که شامل شماری از شبکههای تلویزیونی مسیحی فارسیزبان مستقر در خارج از ایران نیز میشود، هرگونه همکاری رسانهای، تبلیغی یا فرهنگی با اشخاص و رسانههای معرفیشده را جرمانگاری کرده و در صورت احراز شرایط قانونی، مشمول مجازات دانست. همچنین، ارسال فیلم، عکس، اطلاعات یا هرگونه محتوای دیگر برای رسانهها و صفحات مجازی خارجی که از نظر حکومت مصداق «اقدام علیه امنیت ملی» تلقی شوند، پیگرد کیفری در پی خواهد داشت.
این ابلاغیه، همزمان با مصادره قدیمیترین کلیسای پروتستان ایران و دستور تخلیه ۲۰ خانواده مسیحی کمدرآمد ساکن در محوطه آن صادر شده است. مقامات به رهبران کلیسا اعلام کردهاند که «دیگر از آمریکا نمیترسند»؛ پیامی که نشاندهنده تغییر لحن و افزایش جسارت در مواجهه با فشارهای خارجی است.
پس از «جنگ» و توافق شکننده میان تهران و واشنگتن برای توقف آن، به نظر میرسد رژیم ایران فرصت یافته تا بار دیگر بر «دشمنان» داخلی خود، بهویژه پیروان ادیانی غیر از اسلام، متمرکز شود.
از زمان آغاز درگیریها، رژیم بیش از ۶۰۰۰ نفر را خودسرانه بازداشت کرده است. در این میان، بسیاری از مسیحیان ایرانی – که یکی از سریعترین جوامع مذهبی رو به رشد در جهان به شمار میروند – نیز گرفتار شدهاند. این روند، یادآور الگویی است که پس از «جنگ ۱۲ روزه» در ژوئن ۲۰۲۵ مشاهده شد. رژیم در حال حاضر به دنبال «قربانی» ساختن است و نوکیشان مسیحی به دلیل اتهاماتی نظیر «اقدام به نمایندگی از ایالات متحده و اسرائیل»، اهداف آسانی محسوب میشوند. رسانههای حکومتی ایران غالباً اعضای این مذهب را همسو با غرب یا «صهیونیست» معرفی کرده و آنها را «دشمن» داخلی جلوه میدهند.
حتی پس از «جنگ ۱۲ روزه» که آشکارا شکست محدودی برای تهران به حساب میآمد، رژیم آزار و اذیت مسیحیان را تشدید کرد. صرفنظر از اینکه تهران خود را پیروز یا شکستخورده در این درگیری بداند، نوکیشان مسیحی بهطور خاص هدف قرار میگیرند. شکست، حس آسیبپذیری رژیم را افزایش داده و به خلق دشمنان ساختگی منجر میشود. از سوی دیگر، یک «پیروزی»، حتی با هزینههای گزاف، رژیم را جسورتر میکند تا باورهای مذهبی متعصبانه خود را بر کسانی که با موجودیتشان این باورها را به چالش میکشند، تحمیل کند. رژیم اکنون بر این باور است که در مواجهه با ایالات متحده دست بالا را پیدا کرده و میتواند سرکوبهای خود را بیپروا تشدید کند. به همین دلیل، به تشدید فشارها علیه مسیحیان روی آورده است؛ اقداماتی که حتی تندروترین ارگانهای رژیم نیز پیشتر از انجام آنها اجتناب میکردند.
در یکی از موارد اخیر، محمد نیکبخت، نوکیش مسیحی و فعال سیاسی که از ماه مارس در بازداشت به سر میبرد، با تهدید اعدام روبرو است. پیش از این، برادران او نیز به اتهام «افساد فیالارض» به دلیل نقش ادعاییشان در سازماندهی اعتراضات ضد رژیم، به اعدام محکوم شده بودند.
شماری از اعضای جامعه مسیحیان ایران ناپدید شدهاند؛ از جمله ماری محمدی، نوکیش مسیحی که اواخر آوریل به مکانی نامعلوم منتقل شد و خانوادهاش ارتباط خود را با او از دست دادهاند.
در ماه مه، مقامات جمهوری اسلامی از دستگیری سه «عضو اصلی» آنچه که «شبکه تبشیری مسیحی» مینامیدند، خبر دادند. شبکهای که ادعا شد دوستان و خانواده را به «مسیحیت صهیونیستی» میکشاند و «برای پیروزی اسرائیل دعا میکرد». در نظام قضایی ناعادلانه ایران، شانس تبرئه پس از دستگیری اندک است، بهویژه که رژیم حتی وکلا را نیز که وظیفه دفاع از موکلین خود را بر عهده دارند، زندانی میکند. بهار صحراییان، وکیل دادگستری که در ماه مه بازداشت شد، در حال پیگیری پروندههایی در دادگاه انقلاب شیراز بود. او به دفتر دادستانی منتقل و سپس با اتهامات «اجتماع و تبانی برای اقدام علیه امنیت ملی»، «فعالیتهای تبلیغی علیه نظام اسلامی» و «نشر اکاذیب» مواجه شده و به زندان اعزام شد.
جرمانگاری مسیحیت در قالب یک جرم سیاسی، نوکیشان را به زندان اوین، بدنامترین زندان کشور به دلیل بدرفتاری با بازداشتشدگان، رهنمون میشود. محشر پرندین، نوکیش مسیحی، در حال حاضر در این زندان است و از انجام عمل جراحی برای تومورهایی که بینایی او را تهدید میکنند، محروم شده است. غزل مرزبان، نوکیش کاتولیک، نیز به جرم «تبلیغ علیه نظام» به نزدیک به ۱۰ سال حبس در اوین محکوم شده و در اعتراض به دستگیری و شرایط زندگی خود اعتصاب غذا کرده است. حتی نزدیکان قربانیان نیز در امان نیستند؛ خانواده محسن رشیدی، نوکیش مسیحی که در اعتراضات ژانویه کشته شد، از نصب سنگ قبر بر روی محل دفن او منع شدند و مجبور شدند حدود ۸۰۰۰ دلار برای تحویل گرفتن جسد او بپردازند.
در ماه ژوئن، رژیم کلیسای انجیلی مشهد را تخریب کرد. این کلیسا یکی از دو کلیسای ایران بود که پیش از تعطیلی هر دو، دههها پیش، مراسم مذهبی به زبان فارسی برگزار میکرد. تصمیم کنونی برای تخریب کلیسایی که تهران دههها قبل آن را به زور تعطیل کرده بود، نه تنها نشاندهنده عدم امکان احیای این جوامع است، بلکه حاکی از آن است که رژیم اسلامی اکنون با آسودگی خاطر به اقداماتی آزاردهنده دست میزند که دههها از انجام آنها پرهیز کرده بود.
اکنون که جمهوری اسلامی گمان میکند حداکثر فشار آمریکا و اسرائیل را پشت سر گذاشته و پیروز شده است، این اقدامات ایذایی احتمال دارد تنها مقدمهای بر اقدامات شدیدتر آتی خواهد بود.
قوه قضائیه ایران از قوانین کیفری مبهمی برای محکوم کردن مسیحیان سوءاستفاده میکند؛ مانند ماده ۵۰۰ که هرگونه عبادتی را که «با شرع مقدس اسلام تداخل داشته باشد» ممنوع میسازد. این ماده در تعقیب قضایی نزدیک به ۹۰ درصد پروندههای علیه مسیحیان در سال ۲۰۲۵ مورد استناد قرار گرفته است.
رژیم شیعه تنها مسیحیان ارمنی و آشوری را به رسمیت میشناسد و عبادت به زبان فارسی را ممنوع میکند. ارتداد نیز جرمی است که طبق قانون مجازات اسلامی ایران، مجازات آن اعدام است، هرچند که اغلب اجرا نمیشود.
در هفتههای اخیر، تفاهمنامه در عمل از هم پاشیده و واشنگتن تحریمهایی را علیه فروش پهپاد و نفت ایران دوباره وضع کرده است. اما تحریمهای حقوق بشری از این بازگشت به سیاست «فشار حداکثری» عقب ماندهاند.
دولت ایالات متحده باید سازمان اشاعه ایدئولوژی اسلامی را تحریم کند و قضاتی مانند اشکان رامش و ایمان افشاری را طبق قانون جهانی مگنیتسکی به دلیل نقض آزادی مذهبی مورد تحریم قرار دهد. همچنین باید تحریم نهادهای پلیس محلی مسئول تخریب کلیساها و دستگیری مسیحیان را مد نظر قرار دهد. ایالات متحده همچنین باید جایگاه مدتها خالی «سفیر سیار آزادی مذهبی» را پر کند تا واشنگتن یک نهاد اجرایی متمرکز بر این موضوع و سایر مسائل مربوط به آزار و اذیت مذهبی داشته باشد.
در دور بعدی مذاکرات، واشنگتن نباید تعهد خود به دفاع از آزادی مذهبی در سراسر جهان را کنار بگذارد. آزار و اذیت مسیحیان توسط جمهوری اسلامی نباید نادیده گرفته شود.
منبع: کریستین پست
نویسندگان مقاله:
جاناتان سایه، تحلیلگر پژوهشی در بنیاد دفاع از دموکراسیها (FDD)، متخصص امور داخلی ایران و نفوذ منطقهای جمهوری اسلامی.
ساموئل بن-اور، تحلیلگر پژوهشی در FDD، متخصص آزار و اذیت جهانی مسیحیان.
