امدادگر ارمنی: رنج اسارت را تحمل کردم، اما کینه‌ای در دل ندارم

«محبت نیوز»- گئورگ سوجیان، امدادگر ارمنی که پنج سال را در زندان‌های جمهوری آذربایجان گذرانده است، با وجود رنج‌هایی که متحمل شده، می‌گوید هیچ کینه‌ای از اسیرکنندگان و آزاردهندگان خود ندارد. او اکنون تلاش می‌کند تا توجه‌ها را به سرنوشت تلخ ارمنیانی جلب کند که همچنان در اسارت به سر می‌برند.
به نقل از کریستین پست، سوجیان شهادت خود را در کنار دو پناهجوی اهل آرتساخ (نام ارمنی منطقه مورد مناقشه ناگورنو-قره‌باغ که در سال ۲۰۲۳ به طور کامل توسط آذربایجان تصرف شد) برای هیئتی از روزنامه‌نگاران و فعالان رسانه‌ای بیان کرد. این نشست توسط سازمان «Save Armenia» که یک سازمان غیرانتفاعی مستقر در ایالات متحده است و برای حمایت از ارمنستان، اولین ملت مسیحی جهان، فعالیت می‌کند، برگزار شد. مرکز حقیقت و عدالت، سازمانی که شهادت بازماندگان جنگ و قربانیان خشونت را جمع‌آوری می‌کند، هماهنگی سخنرانی سوجیان را بر عهده داشت.
سوجیان از طریق مترجم خود گفت: «من اینجا نیستم که درباره سیاست صحبت کنم، و نه اینجا هستم که آذربایجان‌هراسی را در میان شما گسترش دهم، زیرا هیچ کینه و ناراحتی نسبت به کسانی که مرا اسیر کردند و مورد ضرب و شتم شدید قرار دادند، ندارم. اما می‌خواهم حقیقت را به شما بگویم.»
گئورگ سوجیان یکی از چهار زندانی ارمنی بود که در ماه ژانویه در چارچوب تبادل اسرا بین دو کشور آزاد شد. او در ۱۴ ژانویه همراه با داویت داوتیان، ویگن اولجکیان و واگیف خاچاتریان به ارمنستان بازگشت. در مقابل، ارمنستان نیز دو تبعه سوری را که به اتهام مزدوری برای آذربایجان در جنگ ۲۰۲۰ ناگورنو-قره‌باغ محکوم شده بودند، تحویل داد.
سوجیان با تلخی افزود: «من در آزادی هستم، اما در واقع این آزادی نیست، چون شب‌ها خوابم نمی‌برد؛ نمی‌توانم زندگی عادی داشته باشم در حالی که می‌دانم ارمنی‌های دیگر هنوز آنجا هستند و در معرض آنچه من در این مدت طولانی تجربه کردم، قرار دارند.»
سوجیان که بنیانگذار سازمان غیردولتی خیریه «سرزمین جدید ارمنستان-دیاسپورا» است، در ۱۱ نوامبر ۲۰۲۰، هنگام انتقال کمک‌های بشردوستانه به ناگورنو-قره‌باغ اسیر شد. این اتفاق تنها دو روز پس از امضای توافقنامه آتش‌بس ۴۴ روزه جنگ توسط رهبران آذربایجان، ارمنستان و روسیه رخ داد.
او می‌گوید با وجود اینکه نشان یک سازمان خیریه را به تن داشت، اما این مانع از اسارتش نشد. به گفته سوجیان، سربازان آذربایجانی ابتدا قصد داشتند او را با چاقو سر ببرند، اما فرمانده‌شان مانع شد و دستور داد او را برای تعیین سرنوشتش به باکو، پایتخت آذربایجان، ببرند. سوجیان این اتفاق را «فیض خدا» دانست.
سفر به باکو حداقل هفت روز طول کشید و در طول مسیر به شدت مورد ضرب و شتم قرار گرفت. یک دادگاه آذربایجانی بعدها او را به ۱۵ سال زندان محکوم کرد.
او می‌گوید در دو ماه و نیم اول اسارتش، اسیرکنندگانش به او گفته بودند که مفقودالاثر محسوب می‌شود. آنها تهدید کرده بودند که او را در لیست مفقودین نگه می‌دارند مگر اینکه با گرفتن عکس و انتشار یک پیام ویدئویی آنلاین که اسارتش را تایید کند، موافقت کند. سوجیان به یاد می‌آورد: «هر روز به من گفته می‌شد که خانواده‌ام به دنبال جسدم هستند.»
برای کمک به درک هیئت اعزامی از شرایط زندانیان، سوجیان از آنها خواست تا خود را در یک سلول ۸ متری تصور کنند که روز به روز هیچ تغییری نمی‌کند. او گفت: «هیچ امیدی به زنده ماندن نداشتم، بنابراین حتی به بقای خود فکر نمی‌کردم. آنچه نگرانم می‌کرد، خانواده‌ام بودند.» او دعا می‌کرد که حداقل جسدش به خانه بازگردد تا خانواده‌اش از سرنوشت او باخبر شوند.
اکنون، پس از آزادی، این تجربه بخشی از دلایلی است که او را مجبور به صحبت می‌کند. سوجیان گفت: «می‌خواهم مردم بدانند چه احساساتی داشتم، چه احساساتی ارمنی‌ها داشتند، تا هیچ کس در دنیا آنچه ما تجربه کرده‌ایم یا آنچه همکارانم اکنون در باکو تجربه می‌کنند را تجربه نکند.»
سوجیان اذعان کرد که بسیاری از مردم درباره حقوق بشر و اهمیت حمایت از آن صحبت می‌کنند. اما او معتقد است که کلمات به تنهایی مانع از رنج یا جلوگیری از استفاده از جان انسان‌ها به عنوان ابزار چانه‌زنی نمی‌شوند.
آذربایجان همچنان ۱۹ زندانی ارمنی را در اختیار دارد. بر اساس گزارش کمیته تحقیقاتی ارمنستان، تا سپتامبر ۲۰۲۶، ۱۹۱ نفر از جنگ ۲۰۲۰ هنوز مفقود هستند.
سوجیان با تاکید بر اهمیت هر فرد، اظهار داشت: «وقتی از اعداد صحبت می‌کنیم، باید به یاد داشته باشیم که هر عدد یک نام و نام خانوادگی است. فردی که مادر، پدر، خانواده و شاید فرزندانی دارد.» او گفت که بستگان اسرا در «کابوسی مطلق» زندگی می‌کنند و نمی‌دانند عزیزانشان در چه وضعیتی هستند یا آیا کاری برای کمک به آنها می‌توانند انجام دهند.
پیام نهایی سوجیان، فراخوانی برای اقدام بود. او از هیئت اعزامی خواست تا آنچه شنیده‌اند را با دیگران به اشتراک بگذارند تا دیگران بفهمند کسانی که هنوز در بازداشت هستند چه وضعیتی را پشت سر می‌گذارند. او ابراز امیدواری کرد: «من امیدوارم که هر یک از شما که اینجا نشسته‌اید، حتی کوچکترین سهمی داشته باشید. فکر می‌کنم با هم، این کار به هدف کمک به کسی که هنوز آزاد نیست، کمک خواهد کرد.»
پس از حمله نظامی آذربایجان در سپتامبر ۲۰۲۳، بیش از ۱۰۰ هزار ارمنی‌تبار از خانه‌های خود در ناگورنو-قره‌باغ به ارمنستان گریختند. موج قبلی آوارگی در طول جنگ دوم ناگورنو-قره‌باغ در سال ۲۰۲۰ رخ داد، زمانی که تقریباً ۹۰ هزار نفر به ارمنستان آواره شدند. کنترل این منطقه از زمان فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی مورد مناقشه بوده است.